Tiếp nối hào khí Vạn Tường

Hào khí Vạn Tường

Lịch sử mãi khắc ghi ngày 18-8-1965, khi quân và dân Quảng Ngãi anh dũng đánh bại cuộc hành quân “Ánh sáng sao” quy mô lớn của đế quốc Mỹ tại Vạn Tường. Cuộc tấn công này của Mỹ nhằm tiêu diệt Trung đoàn 1 bộ binh chủ lực Quân khu V (Trung đoàn Ba Gia) khi phát hiện Trung đoàn đang đóng quân gần căn cứ Chu Lai. Đêm 17-8-1965, các tàu chiến Hạm đội 7 của Mỹ liên tục pháo kích vào thôn Vạn Tường (xã Bình Hải cũ) và các điểm cao xung quanh, mở màn trận đánh.

Mỹ huy động lực lượng hùng hậu gồm 4 tiểu đoàn lính thủy đánh bộ, 1 tiểu đoàn xe tăng và xe bọc thép, 2 tiểu đoàn pháo 105 ly, cùng 6 tàu đổ bộ và hàng trăm máy bay chiến đấu. Các mũi tấn công dồn dập suốt một ngày đêm được triển khai đồng thời từ đường biển, đường bộ và đường không nhằm đánh chiếm Vạn Tường và các khu vực lân cận.

Lúc bấy giờ, Trung đoàn 1 đã phối hợp cùng Đại đội 31 và lực lượng dân quân, du kích các xã Bình Hòa, Bình Hải, Bình Phú, Bình Trị anh dũng chiến đấu, đánh bại hoàn toàn cuộc hành quân của địch. Không chỉ trực tiếp cầm súng, nhân dân xã Bình Hải, Bình Hòa đã vượt qua làn đạn để cứu và giúp 120 thương binh thoát khỏi vòng vây. Lực lượng du kích tại chỗ cũng đã dẫn đường cho bộ đội chủ lực rút lui an toàn.

Vùng đất lửa Vạn Tường đã vươn mình đổi thay và trở thành động lực phát triển của tỉnh Quảng Ngãi

Với tinh thần “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”, quân dân địa phương đã loại khỏi vòng chiến đấu 919 tên địch, phá hủy 22 xe tăng, xe bọc thép và bắn rơi 13 máy bay. Chiến thắng này không chỉ khẳng định khả năng đánh bại quân Mỹ của quân dân ta mà còn để lại bài học vô giá về sức mạnh tổng hợp của chiến tranh nhân dân, được ví như một bước ngoặt tương tự trận Stalingrad trong Thế chiến II.

Sau ngày đất nước thống nhất, tinh thần tự lực, tự cường từ Vạn Tường đã trở thành động lực để Đảng bộ và nhân dân Quảng Ngãi vượt qua khó khăn, vươn lên từ đổ nát chiến tranh. Trong bối cảnh đất nước cần chủ động năng lượng để tái thiết, năm 1994, một quyết định mang tính lịch sử đã được đưa ra: Thủ tướng Võ Văn Kiệt chính thức chọn Dung Quất là nơi đặt nhà máy lọc dầu (NMLD) đầu tiên của Việt Nam. Đây là bước ngoặt quyết định, hướng đến việc chuyển hóa vùng cát trắng hoang sơ từng kề cạnh chiến trường ác liệt thành nơi khai sinh ngành công nghiệp lọc hóa dầu quốc gia. Năm 2009, NMLD Dung Quất chính thức vận hành thương mại, giải bài toán “bán thô, mua tinh” và đặt nền móng vững chắc cho an ninh năng lượng quốc gia.

Kiến tạo Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia

Sau 3 thập niên hình thành, Khu kinh tế Dung Quất đã khẳng định vị thế là động lực tăng trưởng chính của tỉnh Quảng Ngãi và khu vực miền Trung. Đến nay, nơi đây đã thu hút 447 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký lên hơn 19,24 tỉ USD, tạo việc làm cho hơn 81.260 lao động. Sự thay đổi diện mạo của vùng đất này còn được đánh dấu bằng việc thành lập xã Vạn Tường mới từ ngày 1-7-2025, hướng tới một đô thị công nghiệp hiện đại và bền vững.

Hạt nhân của khu kinh tế chính là NMLD Dung Quất do Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR) - đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PETROVIETNAM) - quản lý, vận hành. BSR đã góp phần chủ động nguồn cung xăng dầu nội địa, giảm phụ thuộc vào nhập khẩu và rủi ro biến động địa chính trị. Hiện nhà máy cung ứng trên 7 triệu tấn sản phẩm mỗi năm, đáp ứng hơn 30% nhu cầu xăng dầu cả nước. Đặc biệt, nhà máy đã khẳng định năng lực công nghệ vượt trội khi sản xuất thành công các loại nhiên liệu đặc chủng như Jet A-1K và DO L-62 phục vụ quốc phòng.

Tiếp nối truyền thống hùng cường của các thế hệ ông cha trong bảo vệ độc lập, tự do của Tổ quốc, các thế hệ kỹ sư lọc hóa dầu của BSR đang nỗ lực đóng góp, cống hiến cho sứ mệnh bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Trong giai đoạn phát triển mới, vai trò của BSR không chỉ dừng ở vận hành hiệu quả NMLD Dung Quất. Theo định hướng chiến lược đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, BSR đang khẳng định vai trò nòng cốt trong hình thành Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia tại Khu kinh tế Dung Quất. Từ một doanh nghiệp vận hành sản xuất, BSR sẽ trở thành đầu mối điều phối và phát triển chuỗi giá trị lọc hóa dầu ở tầm quốc gia, dẫn dắt sự phát triển của ngành lọc hóa dầu, hóa chất, vật liệu xanh và năng lượng mới.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, BSR đang triển khai Dự án Nâng cấp mở rộng NMLD Dung Quất, nâng công suất lên 171.000 thùng dầu thô/ngày, hướng tới vận hành thương mại vào năm 2029. Cùng với đó là chiến lược mở rộng sang hóa dầu, phát triển nhiên liệu hàng không bền vững (SAF), hydro xanh, amoniac xanh, vật liệu xanh và đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, từng bước xây dựng hệ sinh thái năng lượng hiện đại, thích ứng với xu thế chuyển dịch năng lượng toàn cầu.

Trên nền tảng hạ tầng hiện hữu của NMLD Dung Quất, cùng hệ thống cảng biển, kho bể, đường ống và logistics đồng bộ, BSR được xác định là hạt nhân thu hút các dòng vốn đầu tư chiến lược vào Khu kinh tế Dung Quất, kết nối chuỗi lọc hóa dầu - hóa chất - khí LNG - năng lượng tái tạo - logistics năng lượng. Không chỉ góp phần nâng cao năng lực tự chủ năng lượng quốc gia, chiến lược này còn mở ra không gian phát triển mới cho Quảng Ngãi, đưa Khu kinh tế Dung Quất trở thành trung tâm công nghiệp năng lượng tầm cỡ khu vực và là động lực tăng trưởng của miền Trung.

60 năm sau chiến thắng Vạn Tường, tinh thần quật cường của vùng đất anh hùng vẫn được tiếp nối. Nếu thế hệ cha anh năm xưa chiến đấu bằng ý chí và lòng quả cảm để bảo vệ từng tấc đất quê hương, thì hôm nay, những người công nhân, kỹ sư và người lao động tại Khu kinh tế Dung Quất đang góp sức hiện thực hóa khát vọng phát triển bằng tri thức, công nghệ và không ngừng đổi mới.

Từ chiến trường năm xưa đến Khu kinh tế Dung Quất hôm nay là hành trình bền bỉ của tinh thần tự lực, tự cường và khát vọng vươn lên. Trên nền tảng những giá trị lịch sử ấy, Vạn Tường tiếp tục là điểm tựa để Quảng Ngãi xây dựng Khu kinh tế Dung Quất trở thành Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia. Đó cũng là tiền đề để PETROVIETNAM và Quảng Ngãi nâng cao năng lực tự chủ năng lượng, đóng góp ngày càng lớn cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và tiếp nối truyền thống vẻ vang của các thế hệ đi trước trong kỷ nguyên phát triển mới.

Phúc Nguyên