Khát vọng làm chủ giàn khoan nước sâu của người lao động Petrovietnam

Hành trình ấy được viết nên từ những khối thép khổng lồ, những bản thiết kế phức tạp và hơn hết là từ khát vọng làm chủ công nghệ biển khơi của đội ngũ kỹ sư Việt Nam. Từ Tam Đảo 03 đến Tam Đảo 05, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Việt Nam (Petrovietnam) và đơn vị thành viên cơ khí dầu khí (PV Shipyard) đã từng bước đưa Việt Nam ghi tên mình vào nhóm ít quốc gia trên thế giới đủ khả năng thiết kế, chế tạo giàn khoan tự nâng hiện đại.

Giàn Tam Đảo 03 cập bến BK4A.

Ngày 23/11/2012, giàn khoan tự nâng Tam Đảo 03 chính thức hạ thủy tại Vũng Tàu, đánh dấu thời khắc lịch sử của ngành cơ khí dầu khí Việt Nam. Lần đầu tiên, một giàn khoan tự nâng có trọng lượng gần 12.000 tấn, chiều cao chân giàn tới 145m, khả năng hoạt động ở vùng nước sâu 90-120m và khoan sâu hàng nghìn mét được chế tạo ngay tại Việt Nam. Công trình do Petrovietnam làm chủ đầu tư, PV Shipyard đảm nhiệm vai trò tổng thầu EPC.

Điều đặc biệt hơn cả nằm ở chỗ, phần lớn quá trình thiết kế, chế tạo, lắp ráp đều do đội ngũ kỹ sư, công nhân Việt Nam đảm nhiệm. Trong bối cảnh khi ấy, nhiều người còn hoài nghi về kỹ sư Việt Nam với tuổi trung bình 28 không chế tạo được giàn khoan, nhưng chỉ 3 năm, giàn tự nâng 90m ra đời. Đối với lĩnh vực công nghệ đặc biệt phức tạp như giàn khoan biển, Tam Đảo 03 đã phá vỡ “băng nhận thức” về giới hạn của người Việt trong ngành công nghiệp cơ khí dầu khí.

Thành công ấy không đơn thuần là bài toán kinh tế nhằm giảm phụ thuộc vào thuê giàn khoan nước ngoài. Xa hơn, đó là bước đi chiến lược để xây dựng năng lực tự chủ công nghệ quốc gia trong lĩnh vực năng lượng biển. Từ chỗ đi thuê, đi học hỏi, Việt Nam từng bước tiến tới làm chủ chuỗi giá trị thiết kế - chế tạo - vận hành giàn khoan hiện đại.

Nếu Tam Đảo 03 được xem như cột mốc mở đường, thì Tam Đảo 05 là minh chứng cho bước trưởng thành vượt bậc của trí tuệ Việt Nam trên hành trình chinh phục biển sâu.

Giàn khoan Tam Đảo 05 được thiết kế theo mẫu JU-2000E hiện đại, có khả năng hoạt động ở độ sâu hơn 120m nước, khoan tới độ sâu trên 9.000m. Với tổng trọng lượng lên tới khoảng 18.000 tấn, đây từng là giàn khoan tự nâng lớn nhất Việt Nam, có độ phức tạp kỹ thuật cao hơn nhiều so với Tam Đảo 03.

Thi công chế tạo giàn khoan tự nâng Tam Đảo 05.

Đằng sau công trình ấy là hàng trăm kỹ sư trẻ Việt Nam miệt mài nghiên cứu, mô phỏng, cải tiến thiết kế để thích nghi với điều kiện địa chất và thời tiết khắc nghiệt ngoài khơi Biển Đông. Nhiều kỹ sư khi bắt tay vào dự án còn rất trẻ, tuổi đời trung bình chỉ khoảng 28, trong điều kiện thiếu kinh nghiệm, cơ sở vật chất và cả niềm tin từ dư luận. Nhưng chính trong áp lực ấy, một thế hệ kỹ sư dầu khí Việt Nam đã trưởng thành.

Kỹ sư Phan Tử Giang, Tổng Giám đốc điều hành đầu tiên của PVShipyard, nay là Phó Tổng Giám đốc Petrovietnam từng cho rằng, việc nghiên cứu và thiết kế thành công giàn khoan tự nâng sẽ mở ra khả năng chủ động cho ngành dầu khí Việt Nam trong công tác chế tạo và phát triển công nghệ biển. Nhìn lại hôm nay, nhận định ấy đã trở thành hiện thực.

Không phải ngẫu nhiên Tam Đảo 03 và Tam Đảo 05 được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học công nghệ. Bởi phía sau công trình ấy không chỉ là giá trị kỹ thuật, mà còn là sự khẳng định năng lực sáng tạo của người Việt Nam ở một trong những lĩnh vực công nghệ khó nhất thế giới.

Kỹ sư Phan Tử Giang đại diện nhóm tác giả công trình “Nghiên cứu thiết kế chi tiết và ứng dụng công nghệ để chế tạo, lắp ráp và hạ thủy giàn khoan tự nâng ở độ sâu 90m nước phù hợp với điều kiện Việt Nam” nhận Giải thưởng Hồ Chí Minh về Khoa học Công nghệ năm 2017.

Hành trình từ Tam Đảo 03 đến Tam Đảo 05 cũng phản chiếu quá trình trưởng thành của ngành cơ khí dầu khí Việt Nam. Đội ngũ kỹ sư Việt đã tích lũy kinh nghiệm, từng bước làm chủ thiết kế, thi công, quản lý dự án và vận hành các công trình biển quy mô lớn.

Quan trọng hơn, các giàn khoan “Made in Vietnam” không chỉ phục vụ sản xuất kinh doanh, mà còn mang ý nghĩa chiến lược về an ninh năng lượng và khẳng định chủ quyền quốc gia trên biển. Mỗi giàn khoan hiện diện giữa Biển Đông là một “pháo đài thép” của ý chí tự chủ công nghệ Việt Nam.

Trong bối cảnh nhu cầu khai thác dầu khí ở vùng nước sâu ngày càng gia tăng, yêu cầu về công nghệ ngày càng khắt khe, câu chuyện Tam Đảo không chỉ là ký ức của một giai đoạn bứt phá, mà còn mở ra kỳ vọng mới cho ngành Công nghiệp - Năng lượng Việt Nam trong hành trình vươn ra biển lớn.

Từ những bản vẽ đầu tiên ở xưởng chế tạo, đến khoảnh khắc những khối thép khổng lồ đứng vững giữa đại dương, những người lao động ngành Công nghiệp - Năng lượng Việt Nam đã chứng minh rằng: khát vọng làm chủ biển sâu không còn là giấc mơ xa xôi. Đó là hành trình được kiến tạo bằng trí tuệ, bản lĩnh và tinh thần dám đi vào những lĩnh vực khó nhất./.

Giàn PV DRILLING VI nhận giải thưởng “Giàn khoan tốt nhất năm 2025” tại Malaysia

[VIDEO] Cận cảnh giàn khoan tự nâng đa năng PV DRILLING IX chuẩn bị đi vào hoạt động

PV Drilling ký hợp đồng cung cấp giàn khoan tự nâng cho Zarubezhneft EP Vietnam B.V.

PVSM quyết tâm hoàn thành bảo dưỡng giàn khoan Tam Đảo 05 trong 55 ngày đêm

Hằng Nga