Kết nối cộng đồng sáng tạo từ STEM Innovation PETROVIETNAM

Nuôi dưỡng đam mê từ hoạt động câu lạc bộ

Sau 1 năm triển khai, chương trình STEM Innovation PETROVIETNAM đã đưa những không gian thực hành hiện đại đến các trường học tại 34 tỉnh, thành phố. Từ nền tảng thiết bị được tài trợ, nhiều trường thành lập câu lạc bộ (CLB) STEM, robotics, tổ chức các dự án học tập và nghiên cứu khoa học kỹ thuật, tạo điều kiện để học sinh vận dụng kiến thức lý thuyết vào thực tiễn.

Học sinh vận dụng kiến thức khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học để lập trình robot, thiết kế mô hình, thực hiện thí nghiệm.

Hoạt động trải nghiệm và CLB là hai hình thức khai thác phòng STEM phổ biến nhất hiện nay. Nhiều trường duy trì 1-2 buổi mỗi tuần; những trường khai thác thường xuyên hơn đạt 3-4 buổi mỗi tuần, một số nơi sử dụng hằng ngày. Từ đây, học sinh có thêm thời gian làm quen thiết bị, thử nghiệm ý tưởng sáng tạo và hoàn thiện sản phẩm dưới sự hướng dẫn của giáo viên.

Trong các hoạt động ấy, kiến thức khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học được kết nối qua những nhiệm vụ cụ thể: lập trình robot, thiết kế mô hình, thực hiện thí nghiệm, sử dụng cảm biến. Quá trình cùng tìm cách giải quyết một bài toán giúp học sinh rèn tư duy kỹ thuật, biết phân công công việc và điều chỉnh phương án khi kết quả chưa như kỳ vọng.

Tại Trường THPT Chuyên Cao Bằng, cô Đỗ Thị Hương Trà, Chủ nhiệm CLB STEM, đã chia sẻ việc chú trọng tạo điều kiện để học sinh chủ động sử dụng phòng thực hành. Cô xây dựng hệ thống quản lý bằng thẻ dụng cụ và bảng điều hành trực quan, theo dõi việc mượn, trả thiết bị. Học sinh thực hiện đối soát khi giao nhận, chịu trách nhiệm với dụng cụ mình sử dụng. Qua đó, các em vừa thực hành nghiên cứu, vừa hình thành tính kỷ luật và ý thức bảo quản tài sản chung.

Từ các CLB, nhiều đội tuyển STEM được hình thành, bồi dưỡng và tham gia những sân chơi lớn.

Kết quả cho thấy, hơn 38.000 học sinh đã được tiếp cận các phòng STEM; các trường xây dựng 844 bài giảng, tổ chức 3.719 tiết học và tạo ra 3.327 sản phẩm STEM. Những con số này ghi nhận bước chuyển từ tiếp nhận thiết bị sang tổ chức hoạt động dạy học, nghiên cứu trong nhà trường.

Từ các CLB, nhiều đội tuyển STEM được hình thành, bồi dưỡng và tham gia những sân chơi lớn. Có 90 đội thuộc 37 trường được trang cấp phòng STEM Innovation PETROVIETNAM vào vòng chung kết quốc gia cuộc thi VSAR; 10 đội vào chung kết quốc gia VEX Robotics Việt Nam 2026. 3 đội của Trường THCS Cầu Giấy tham dự VEX Worlds tại Hoa Kỳ, trong đó hai đội đạt Top 3 và một đội đạt Top 4 bảng đấu.

Chia sẻ kinh nghiệm, mở rộng cộng đồng STEM

Cùng với hoạt động tại từng trường, CLB STEM Innovation PETROVIETNAM đã thu hút hơn 1.200 giáo viên, chuyên gia tham gia. Đây là đầu mối để các thành viên trao đổi chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm sử dụng thiết bị và giới thiệu những phương pháp tổ chức dạy học hiệu quả.

Ngày hội STEM của Trường THPT Nguyễn Huệ (Lào Cai) thu hút khoảng 5.000 lượt người tham gia.

Sự kết nối này mnag ý nghĩa thiết thực, giúp thu hẹp khoảng cách về năng lực khai thác phòng STEM giữa các nhà trường. Những bài giảng mẫu, giải pháp quản lý thiết bị hay kinh nghiệm dẫn dắt học sinh làm dự án được sẻ chia là cẩm nang quý giá giúp các giáo viên trường bạn tháo gỡ khó khăn, tự tin làm chủ hoạt động.

Trong 1 năm, chương trình đã tổ chức 5 lớp tập huấn trực tiếp với khoảng 1.000 giáo viên và 25 khóa trực tuyến, thu hút khoảng 17.500 lượt tham gia. Nội dung tập huấn được thiết kế thực tế khi kết hợp nhuần nhuyễn giữa hướng dẫn sử dụng thiết bị với thực hành giảng dạy, đồng thời cập nhật xu hướng công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI) và mô phỏng khoa học. Nền tảng Sinplus (SIN+) cũng được đưa vào vận hành, hỗ trợ chia sẻ bài giảng, tài nguyên và ghi nhận sản phẩm của giáo viên, học sinh.

Giải đấu “Kết nối STEM, kiến tạo tương lai 2026 - Robotics for Good Youth Challenge” tại Cao Bằng.

Ngoài kết nối chuyên môn, hoạt động STEM tiếp tục mở rộng qua các ngày hội, cuộc thi và giao lưu liên trường. Tại Lào Cai, Ngày hội STEM của Trường THPT Nguyễn Huệ thu hút khoảng 5.000 lượt người tham dự, có 30 đơn vị đại học, doanh nghiệp đồng hành và học sinh từ 7 tỉnh tham gia. Cao Bằng tổ chức giải “Kết nối STEM, kiến tạo tương lai 2026 - Robotics for Good Youth Challenge” với 11 trường THCS, THPT.

Những hoạt động này giúp học sinh giới thiệu sản phẩm, trao đổi cách làm và tìm thêm ý tưởng nghiên cứu. Đồng thời, việc 91 trường trong chương trình đăng ký thành công, được xác nhận trên hệ thống FabLab quốc tế mở thêm cơ hội tiếp cận học liệu và kinh nghiệm thực hành từ cộng đồng giáo dục quốc tế.

Để duy trì hoạt động, các trường cần tiếp tục bồi dưỡng giáo viên nòng cốt, bổ sung học liệu và bố trí nguồn lực bảo dưỡng thiết bị. Khi CLB sinh hoạt đều đặn, kinh nghiệm được chia sẻ và học sinh có thêm cơ hội thực hành, sự đầu tư của PETROVIETNAM sẽ tiếp tục phát huy giá trị trong từng bài học, từng sản phẩm sáng tạo của các em học sinh.

STEM Innovation PETROVIETNAM: Đồng hành chắp cánh ước mơ khoa học trong năm học mới

Cô giáo vùng cao “đánh thức” những phòng STEM

Đổi mới cách dạy, khơi mở cách học

Khánh thành phòng thực hành giáo dục STEM tại trường PETROVIETNAM - Phong Thổ

Nguyệt Tuyết