ĐBQH Lê Ngọc Sơn: Bảo đảm nguồn năng lượng tin cậy cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

ĐBQH Lê Ngọc Sơn, Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PETROVIETNAM) tham gia phát biểu tại Tổ về tình hình kinh tế - xã hội năm 2026 và kế hoạch năm 2027.

Tham gia phát biểu tại Tổ về tình hình kinh tế - xã hội năm 2026 và kế hoạch năm 2027 ngày 18/10, ĐBQH Lê Ngọc Sơn, Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PETROVIETNAM), nhấn mạnh vai trò của bảo đảm năng lượng đối với ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng và nâng cao năng lực tự chủ của nền kinh tế.

Tán thành với báo cáo của Chính phủ và chia sẻ những vấn đề cơ quan thẩm tra nêu, đại biểu cho rằng mức tăng GDP 9 tháng năm 2026 ước đạt 9,01% thể hiện nỗ lực lớn của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân. Tuy nhiên, CPI đang ở mức sát chỉ tiêu được giao, đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng, vừa giữ vững các cân đối lớn, kiểm soát chi phí sản xuất và bảo vệ sức mua của người dân.

Chủ động nguồn cung, tạo tăng trưởng từ năng lực sản xuất

Đại biểu Lê Ngọc Sơn đánh giá cao sự lãnh đạo của Đảng, các quyết sách của Quốc hội, sự điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và nỗ lực thực thi của các bộ, ngành Trung ương... đã kịp thời ứng phó với những biến động khó lường của thị trường năng lượng thế giới.

Các biện pháp về thuế, ngoại giao kinh tế, tìm kiếm nguồn hàng và tổ chức sản xuất đã được triển khai đồng thời trong thời gian qua đã góp phần quan trọng bảo đảm nguồn cung xăng dầu trong nước.

Kết quả này cho thấy ý nghĩa của sự phối hợp giữa điều hành chính sách và năng lực ứng phó của doanh nghiệp. Các biện pháp thuế góp phần giảm áp lực chi phí, trong khi việc đa dạng hóa nguồn hàng và duy trì vận hành các nhà máy giúp hạn chế nguy cơ thiếu hụt. Dù vậy, giá bán lẻ vẫn chịu tác động của giá quốc tế, tỷ giá và chi phí cung ứng; rủi ro gián đoạn nguồn cung chưa thể xem nhẹ.

Từ thực tiễn PETROVIETNAM, đại biểu cho biết, trong 9 tháng đầu năm, Tập đoàn cùng các đơn vị thành viên đã cung ứng 25 triệu thùng dầu thô cho hai nhà máy lọc dầu, trong đó có 18 triệu thùng từ các nguồn bên ngoài.

Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông khiến việc mua dầu từ một số nguồn gặp khó khăn, PETROVIETNAM đã chủ động tìm kiếm nguồn hàng thay thế, với sự hỗ trợ của Chính phủ. Việc bổ sung nguyên liệu đầu vào góp phần duy trì hoạt động liên tục của các nhà máy, bảo đảm xăng dầu phục vụ sản xuất, vận tải và sinh hoạt.

Cùng với Tổng Công ty Lọc hóa dầu Việt Nam, Công ty TNHH Lọc hóa dầu Nghi Sơn đang vận hành nhà máy ở mức khoảng 120-125% công suất thiết kế, đáp ứng trên 70% nhu cầu xăng dầu cả nước.

Hiện hai nhà máy lọc dầu thuộc Công ty TNHH Lọc hóa dầu Nghi Sơn và Tổng Công ty Lọc hóa dầu Việt Nam đang vận hành ở mức khoảng 120-125% công suất thiết kế, đáp ứng trên 70% nhu cầu xăng dầu cả nước.

Cùng với chủ động nguyên liệu cho lọc dầu, PETROVIETNAM đẩy mạnh khai thác và sản xuất. Trong 9 tháng, sản lượng dầu thô khai thác trong nước tăng hơn 10%, sản lượng khai thác ở nước ngoài tăng hơn 20%. Tập đoàn tự tin sớm hoàn thành chỉ tiêu khai thác tăng thêm 1 triệu tấn dầu trong năm 2026. Sản lượng xăng dầu sản xuất cũng tăng hơn 10% so với cùng kỳ.

Doanh thu toàn Tập đoàn đạt 1,2 triệu tỷ đồng, hoàn thành kế hoạch năm trước 3 tháng. Đáng chú ý, theo tính toán của PETROVIETNAM, sau khi loại trừ yếu tố giá, mức tăng doanh thu vẫn đạt hơn 23% so với cùng kỳ. “Giá có thể biến động lên xuống, nhưng qua kết quả này, chúng tôi đánh giá năng lực sản xuất, kinh doanh mới là giá trị cốt lõi và bền vững”, đại biểu Lê Ngọc Sơn nhấn mạnh.

Ông Sơn cho rằng, khi đánh giá tăng trưởng và đóng góp ngân sách nhà nước, cần coi trọng đóng góp từ sản lượng và hoạt động sản xuất, kinh doanh thực chất.

Cũng theo đại biểu, nếu tính toàn Tập đoàn, bao gồm các đơn vị thành viên, số nộp ngân sách nhà nước trong 9 tháng đạt 122.900 tỷ đồng, bằng 93% kế hoạch năm. PETROVIETNAM tự tin sớm hoàn thành kế hoạch nộp ngân sách; lợi nhuận trước thuế cả năm cũng dự kiến vượt cao so với kế hoạch được giao.

Theo đại biểu, trước nguy cơ khủng hoảng năng lượng và đứt gãy chuỗi cung ứng do tình hình tại eo biển Hormuz, PETROVIETNAM đã chủ động tìm nguồn dầu thay thế, gia tăng sản lượng khai thác, sản xuất, đồng thời mở rộng hoạt động thương mại, đặc biệt là thương mại quốc tế. Qua đó, Tập đoàn vừa góp phần bảo đảm nguồn cung năng lượng cho đất nước, vừa tạo thêm động lực tăng trưởng. Ông Lê Ngọc Sơn cũng ghi nhận sự đồng hành của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) trong tìm kiếm nguồn hàng quốc tế, tổ chức cung ứng xăng dầu phục vụ nhu cầu trong nước.

PTSC M&C - đơn vị trực thuộc PETROVIETNAM xuất khẩu 4 trạm biến áp điện gió ngoài khơi sang thị trường châu Âu.

Mở rộng thị trường quốc tế, dẫn dắt doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi giá trị

Thông tin về những kết quả mới trong lĩnh vực công nghiệp năng lượng, đại biểu Lê Ngọc Sơn cho biết, trong tháng 9, PETROVIETNAM đã bàn giao bốn cụm công trình phục vụ điện gió ngoài khơi cho Ba Lan, với tổng giá trị khoảng 400 triệu USD. Các công trình phục vụ cụm điện gió ngoài khơi tại biển Baltic, có quy mô khoảng 2 GW.

Theo đại biểu, đây là lần đầu tiên Tập đoàn thực hiện các công trình thuộc lĩnh vực này phục vụ thị trường châu Âu. Mỗi công trình có chiều cao tương đương tòa nhà 15 tầng, trọng lượng khoảng 3.000 tấn.

PETROVIETNAM cũng đã nhận được thư trao thầu một dự án tại Qatar, dự kiến ký hợp đồng chính thức trong tuần tiếp theo, với giá trị khoảng 3 tỷ USD. Đại biểu cho biết, để giành được dự án, doanh nghiệp đã vượt qua sự cạnh tranh của nhiều nhà thầu lớn trên thế giới, trong đó có các doanh nghiệp lớn của thế giới.

Dự kiến, riêng hạng mục này sẽ tạo thêm khoảng 12.000 việc làm cho TP HCM. Quá trình triển khai còn mở ra cơ hội việc làm và cơ hội tham gia chuỗi cung ứng cho nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Từ thực tiễn triển khai các công trình dầu khí, đại biểu đề nghị phát huy mô hình doanh nghiệp lớn dẫn dắt đầu tư, tạo điều kiện để doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị. Đây cũng là hướng đi góp phần phát triển công nghiệp hỗ trợ, nâng cao năng lực sản xuất trong nước và giảm phụ thuộc vào nhập khẩu sản phẩm, thiết bị.

PVOIL - đơn vị thành viên của PETROVIETNAM bảo đảm nguồn cung và đã triển khai bán xăng sinh học E10 đồng bộ trên toàn hệ thống gần 1.000 cửa hàng xăng dầu sớm hơn lộ trình chung.

Ba kiến nghị bảo đảm năng lượng cho năm 2027

Đối với mục tiêu tăng trưởng từ 10% trong năm 2027, đại biểu Lê Ngọc Sơn nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm nguồn cung năng lượng và công suất tương ứng, đồng thời đề xuất ba nhóm giải pháp.

Thứ nhất, bảo đảm tiến độ các dự án năng lượng, gắn với trách nhiệm cụ thể. Theo đại biểu, nhu cầu năng lượng hằng năm rất lớn, nhưng một số dự án năng lượng, dự án điện dù đã có nhà đầu tư đăng ký vẫn triển khai chậm.

Vì vậy, cần xác định rõ mục tiêu, tiến độ, trách nhiệm và thường xuyên rà soát việc thực hiện. Khi cần thiết, phải áp dụng chế tài theo quy định pháp luật, đồng thời có phương án thay thế để bảo đảm nhiên liệu, nguồn điện, tránh tình trạng chậm một khâu ảnh hưởng đến cả hệ thống.

Đại biểu cho biết, PETROVIETNAM đã đề xuất được giao triển khai thêm các dự án tại khu vực Cần Thơ và một số địa bàn phía Bắc, nơi các nhà đầu tư trước đó chưa triển khai, nhằm góp phần bảo đảm nguồn cung chung.

Thứ hai, chủ động phương án thuế xăng dầu cho năm 2027. Từ hiệu quả của những giải pháp được triển khai trong năm 2026, đại biểu đề nghị xây dựng sẵn các kịch bản ứng phó với biến động giá dầu thế giới.

Trong trường hợp giá dầu tiếp tục tăng và duy trì ở mức cao, cần xem xét gia hạn các chính sách hiện hành. Những nội dung vượt thẩm quyền cần được báo cáo Quốc hội để có quyết sách phù hợp, góp phần giảm áp lực giá nhiên liệu đầu vào và nâng cao hiệu quả của nền kinh tế.

Thứ ba, coi tiết kiệm năng lượng và nâng cao năng suất là nguồn lực tăng trưởng. Đại biểu đề nghị đánh giá các chương trình công nghệ, chuyển đổi số và đào tạo bằng những kết quả cụ thể, như mức giảm tiêu hao năng lượng, giảm sự cố và giá trị tạo ra.

Doanh nghiệp chủ lực cần mở rộng cơ hội cho các nhà cung cấp trong nước, hỗ trợ nâng cao trình độ kỹ thuật và đào tạo lao động. Các dự án trong lĩnh vực năng lượng phải gắn với yêu cầu bảo đảm thị trường đầu ra, hiệu quả đầu tư và khả năng kiểm soát rủi ro tài chính.

Dẫn thực tiễn ứng dụng trí tuệ nhân tạo và tự động hóa trong hoạt động khoan, đại biểu cho biết công nghệ mới giúp rút ngắn đáng kể thời gian thực hiện, giảm chi phí. Vấn đề đặt ra là cụ thể hóa chủ trương thành các dự án, giải pháp có thể triển khai và đo lường hiệu quả.

Về phía PETROVIETNAM, đại biểu khẳng định Tập đoàn xác định trách nhiệm duy trì vận hành an toàn, chủ động nguồn cung, nâng cao hiệu quả đầu tư và thực hiện các công trình đúng cam kết với Chính phủ.

“Năng lực tự chủ của nền kinh tế cần được bồi đắp bằng nguồn năng lượng tin cậy, năng lực sản xuất trong nước và trách nhiệm thực thi của từng chủ thể”, đại biểu Lê Ngọc Sơn nhấn mạnh.

Minh Khang - Mạnh Tưởng